Nhìn lại sử liệu viết về Nguyễn Huệ Quang Trung và Gia Long Nguyễn Ánh (2)

Vấn đề quân số nhà Thanh đem sang nước ta là bao nhiêu cũng cần được đánh giá lại . Việc khẳng định 20, 30, 50 vạn như nhiều sách vở khó có thể coi là chính xác, phần lớn do nhận định chủ quan và dựa trên ước đoán tổng quát. Riêng sách vở của Trung Hoa thì họ luôn luôn nhắc lại con số trong Đại Thanh thực lục là một vạn quân mặt đông và tám ngàn quân mặt tây đưa đến con số 18.000 quân cho cả hai mặt.

Nguyễn Văn Lục

Continue reading

Nhìn lại sử liệu viết về Nguyễn Huệ Quang Trung và Gia Long Nguyễn Ánh (1)

Mới ðây, bạn bè có gửi cho tôi một bài viết của cố giáo sư Trần Quốc Vượng nhan ðề: Mấy vấn ðề về vua Gia Long. Bài tham luận của gs Trần Quốc Vượng ðược viết cho một buổi Hội thảo tại TP Hồ Chí Minh vào năm 1996. Nhưng do liên quan ðến quan ðiểm chính trị mà buổi hội thảo bị bãi bỏ và bài của gs Trần Quốc Vượng cũng chưa ðược ðăng lần nào.

Nguyễn Văn Lục

Continue reading

Sinh họat văn học, nghệ thuật miền Nam thập niên 50-63 của giới trẻ

Cuộc di cư 1954 chẳng những đem sức người vào mà còn đem theo cả một « thủ đô văn hóa » theo nó nữa. Những người có sẵn tiếng tăm như các thi sĩ Vũ Hoàng Chương với hành lý đem theo là Thơ Say: Em ơi, lửa tắt bình khô rượu, Đời vắng em rồi say với ai

Nguyễn Văn Lục

Continue reading

Một cuộc hội nhập đầy hứng khởi

Năm 1954, thường người ta chỉ nhắc tới cuộc di cư người. Cũng ðúng. Nhưng người ði thì tiếng nói cũng phải ði theo người. Chữ di cư vào miền Nam, chở ði rồi, bao nhiêu chữ ðã rơi rụng, vung vãi dọc ðường. Bao nhiêu chữ ðã sống còn sau khi ðã hội nhập với chữ nghĩa bản ðịa? Ðó là những câu hỏi cần có câu trả lời.

Nguyễn Văn Lục

Continue reading

Thi Tú Tài, sao mà nghiệt thế!

Nói chuyện với mấy vị giáo chức lớn tuổi, họ thường ân hận là trong đời đi dạy, họ đã chấm điểm ngặt nghèo quá. Vì mình mà có đứa phải đi lính, có đứa biết đâu vì thế chết ngoài mặt trận… (tựa bài của SGTC)

Nguyễn Văn Lục (trích “Nhìn lại việc thi Tú tài ở Miền Nam trước năm 1975”)

Continue reading

Thanh Lãng, nhà văn hóa bị bỏ quên

Tôi còn nhớ khi di cư vào miền Nam, vừa mới chân ướt chân ráo bước vào trung học, tôi đã có dịp mua và đọc cuốn Văn Chương Bình Dân của Thanh Lãng (do Phong trào Văn Hóa xuất bản năm 1954, tại Hà Nội.) Cuốn sách dễ đọc và lôi cuốn. Sau đó, tôi cũng tìm mua cuốn Biểu Nhất Lãm Văn học Cận đại, 1862-1945 cũng của Thanh Lãng (do Tự Do, nhóm Phạm Việt Tuyền đứng ra xuất bản).

Nguyễn Văn Lục

Continue reading

Sách của Nguyễn Đổng Chi bị đạo văn ở Miền Nam trước 75

Vào năm 1956, nghĩa là chỉ sau cuộc di cư hơn một năm, ông Nguyễn Đổng Chi ra mắt quyển Lược khảo về thần thoại Việt Nam, nhà xuất bản Văn Sử Địa, Hà Nội. Sách in 4.150 cuốn, dày 182 trang tại nhà in Tiến Bộ số 175 đường Nguyễn Thái Học, Hà Nội. In xong ngày 10/8/1956.

Nguyễn Văn Lục

Continue reading

Đã một thời như thế: Hiện tượng Phạm Công Thiện

Có lẽ “người duy nhất” được Phạm Công Thiện kính nể và tôn sùng là Henry Miller. Tôi nghĩ rằng có thể từ chỗ gặp Henry Miller ở California, rồi có ý định muốn dịch tác phẩm của Henry Miller, sau đó Phạm Công Thiện liên lạc thư từ với Henry Miller. Hai người – một trẻ, một già – đã trở thành những người bạn tâm tình kéo dài cả hơn chục năm.

Nguyễn Văn Lục

Continue reading